THE FUTURE MARKETACADEMY
Your classroomRoom 06 · Language Center
School of Languages

Tagalog Fluency: pagbasa, pagsulat at idyoma

Step 5 of 6 in Language Center

Next in your path: 6.4.3 Spanish Fluency: subjunctive and reading

What you'll be able to do
  • Magamit ang mga pandiwang nakatuon sa layon (-in, i- at -an) para masabi mo ang "I read the book" at "I called her", hindi lang ang "I read a book".
  • Makasulat ng Tagalog nang tama: ng o nang, rin o din, raw o daw, at kailan gagamit ng gitling.
  • Makabasa ng maikling balita sa Filipino, mahanap ang sino, ano, saan at kailan, at mabuod ito.
  • Makasulat ng malinaw na talata at magalang na pormal na liham, gamit ang mga pangungusap na may ay at mga pang-ugnay.
  • Maintindihan at magamit ang mga karaniwang sawikain (idyoma) at salawikain (proverb), at ang mga pagpapahalagang nasa likod ng mga ito.
  • Makabasa ng maikling kuwento, mapansin ang mga salita ng kuwento, at sadyang makalipat sa pormal, pang-araw-araw at kaswal na Tagalog.
Words in this course 31Open the Vocabulary Hall
01

Mga pandiwang nakatuon sa layon: -in, i- at -an

In simple words

Sa course 6.3.2, ang gumagawa ang bida ng pangungusap: "Kumain ako ng mangga." Ngayon, matututunan nating gawing bida ang bagay: "Kinain ko ang mangga." Parang kamera ito: maaari mo itong ituro sa nagluluto o sa pagkain.

Bago ang course na ito: Bago ang course na ito: Tagalog Conversation: everyday and family talk (course 6.3.2). Dapat alam mo na ang mga marker na ang, ng at sa, ang tatlong set ng panghalip, mga pandiwang um- at mag- sa tatlong yugto, mga salita ng oras, ang linker (na, -ng) at maliliit na salita tulad ng na, pa at lang. Hindi namin uulitin ang mga iyon. Dito kami magpapatuloy mula roon.

Key facts
  • Actor focus (alam mo na): ang gumagawa ay may ang o panghalip na set ng ako. Kumain ako ng mangga. (I ate a mango.)
  • Object focus (bago): ang bagay ay may ang, at ang gumagawa ay may set ng ng: ko, mo, niya, namin, natin, ninyo, nila, ni + pangalan, o ng + pangngalan. Kinain ko ang mangga. (I ate the mango.)
  • Kapaki-pakinabang na gabay: ang bagay na may ang ay karaniwang tiyak ("ang mangga"); ang bagay na may ng ay madalas na "isang" o "ilang". Kapag pinag-uusapan ang bagay na alam na, karaniwang pinipili ng mga nagsasalita ng Tagalog ang object focus.
  • Mga pandiwang -in: ang bagay na direktang ginagawan ng kilos (kinakain, binabasa, ginagawa, sinusulat).
UgatCompletedOngoingNot yetBatayang anyo (para sa utos)Kahulugan
kainkinainkinakainkakaininkainineat (it)
basabinasabinabasababasahinbasahinread (it)
sulatsinulatsinusulatsusulatinsulatinwrite (it)
inomininominiinomiinumininumindrink (it)
gawaginawaginagawagagawingawindo, make (it)
  • Pattern para sa mga pandiwang -in: completed = -in- pagkatapos ng unang katinig (k-in-ain), o in- sa simula kung nagsisimula sa patinig ang ugat (in-inom). Ongoing = completed + ulitin ang unang pantig (kinakain). Not yet = ulitin ang unang pantig + -in o -hin (kakainin, babasahin). May mga ugat na bahagyang nagbabago (inom → inumin, gawa → gawin), kaya matutunan ang bawat pandiwa kasama ang mga anyo nito.
  • Mga pandiwang i-: ang bagay na inililipat, ibinibigay, inilalagay o itinatapon.
UgatCompletedOngoingNot yetBatayang anyoKahulugan
bigayibinigayibinibigayibibigayibigaygive (the thing)
lagayinilagayinilalagayilalagayilagayput (the thing)
taponitinaponitinataponitataponitaponthrow away (the thing)
  • Mga pandiwang -an: ang taong o lugar na tumatanggap ng kilos.
UgatCompletedOngoingNot yetBatayang anyoKahulugan
tulongtinulungantinutulungantutulungantulunganhelp (someone)
tawagtinawagantinatawagantatawagantawagancall (someone) on the phone
bigaybinigyanbinibigyanbibigyanbigyangive to (someone)
  • Isang pangyayari, dalawang focus: Ibinigay ko ang regalo kay Ana. (I gave the gift to Ana: the gift is the star.) Binigyan ko si Ana ng regalo. (I gave Ana a gift: Ana is the star.)
  • Mga tanong: Ano ang ginawa mo? (What did you do?) Sino ang tinawagan mo? (Who did you call?) Ano ang binabasa mo? (What are you reading?)
  • Ang mga utos ay gumagamit ng batayang anyo: Basahin mo ito. (Read this.) Tawagan mo ako. (Call me.) Ibigay mo sa kanya. (Give it to him or her.)
  • Negatibo: nauuna ang hindi at kasunod ang maikling panghalip: Hindi ko kinain ang mangga. (I did not eat the mango.)
Halimbawa (dialogue)
  • A: "Ano ang ginagawa mo?" (What are you doing?)
  • B: "Binabasa ko ang balita. Tinawagan mo na ba si Lola?" (I'm reading the news. Have you called Grandma yet?)
  • A: "Hindi pa. Tatawagan ko siya mamaya." (Not yet. I will call her later.)
  • B: "Sige. Ibigay mo rin sa kanya ang mensahe ni Tito." (Okay. Give her Uncle's message too.)
Step by step
  1. Isulat ang "Kumain ako ng mangga." Pagkatapos isulat muli ito na ang mangga ang bida: "Kinain ko ang mangga."
  2. Kopyahin ang table ng -in. Sabihin nang malakas ang apat na anyo ng kain, basa at sulat.
  3. Sumulat ng tatlong pangungusap na -in tungkol sa araw na ito gamit ang ko at ang: "Binasa ko ang ___." "Ininom ko ang ___." "Ginawa ko ang ___."
  4. Sumulat ng dalawang pangungusap na i-: "Ibinigay ko ang ___ kay ___." "Inilagay ko ang ___ sa ___."
  5. Sumulat ng dalawang pangungusap na -an: "Tinawagan ko si ___." "Tutulungan ko ang ___ bukas."
  6. Gawing tanong ang isang pangungusap gamit ang ano o sino: "Sino ang tinawagan mo?"
  7. Gumawa ng isang negatibo: "Hindi ko pa binabasa ang ___."
  8. Tsek: sa bawat pangungusap na object-focus, ang bagay o tao ay may ang (o si), at ang gumagawa ay may ko, mo, niya, ni o ng.
Watch on YouTube
IN, HIN, NIN verbs in Tagalog: rules and examplesTalk to Me in Tagalog · YouTube · youtube.com
Filipino grammar: object-focused verbs, getting startedFilipinoLang · YouTube · youtube.com

Videos by other creators on YouTube, for reference. They are not made by or affiliated with The Future Market.

LESSON 01Mga pandiwang nakatuon sa layon: -in, i- at -an
LESSON 01 / ANIMATED LESSON / ENGLISH VOICE00:00 / 01:00
Read the video script
[Host] "Sa Tagalog, ikaw ang pipili kung sino ang bida ng pangungusap."
[Text on screen: Kumain ako ng mangga. / Kinain ko ang mangga.] "Kumain ako ng mangga: I ate a mango. Kinain ko ang mangga: I ate the mango."
[Text on screen: -in = the thing, i- = the thing moved, -an = the receiver] "Gamitin ang -in para sa bagay, i- para sa ibinibigay o inilalagay, at -an para sa taong tumatanggap."
[Text on screen: Ibinigay ko ang regalo kay Ana. / Binigyan ko si Ana ng regalo.] "Parehong pangyayari, dalawang bida: ang regalo, o si Ana."
[Host] "Sabihin sa akin ang isang bagay na binasa mo ngayon, gamit ang binasa ko."
Try it now

Sumulat ng sampung pangungusap tungkol sa linggo mo: apat na may pandiwang -in, tatlong may i- at tatlong may -an. Salungguhitan ang salitang may ang sa bawat isa at sabihin nang malakas.

ClaudeStuck? Copy a ready-made prompt for Claude

Copy this, open Claude, paste it, and Claude will walk you through the lesson step by step.

For a grown-up: Claude is for adults (18+). Copy this, paste it into Claude, and use the answer to explain the lesson to your child.

I'm learning "Tagalog Fluency: pagbasa, pagsulat at idyoma" on The Future Market. Lesson 1: "Mga pandiwang nakatuon sa layon: -in, i- at -an".

What the lesson teaches:
- Actor focus (alam mo na): ang gumagawa ay may ang o panghalip na set ng ako. Kumain ako ng mangga. (I ate a mango.)
- Object focus (bago): ang bagay ay may ang, at ang gumagawa ay may set ng ng: ko, mo, niya, namin, natin, ninyo, nila, ni + pangalan, o ng + pangngalan. Kinain ko ang mangga. (I ate the mango.)
- Kapaki-pakinabang na gabay: ang bagay na may ang ay karaniwang tiyak ("ang mangga"); ang bagay na may ng ay madalas na "isang" o "ilang". Kapag pinag-uusapan ang bagay na alam na, karaniwang pinipili ng mga nagsasalita ng Tagalog ang object focus.
- Mga pandiwang -in: ang bagay na direktang ginagawan ng kilos (kinakain, binabasa, ginagawa, sinusulat).
- Ugat - Completed - Ongoing - Not yet - Batayang anyo (para sa utos) - Kahulugan
- kain - kinain - kinakain - kakainin - kainin - eat (it)
- basa - binasa - binabasa - babasahin - basahin - read (it)

The exercise I'm working on:
Sumulat ng sampung pangungusap tungkol sa linggo mo: apat na may pandiwang -in, tatlong may i- at tatlong may -an. Salungguhitan ang salitang may ang sa bawat isa at sabihin nang malakas.

I'm stuck. Please:
1. Explain the main idea in plain, simple words with one everyday example.
2. Walk me through the exercise one small step at a time. Ask me what I've done so far before giving the next step.
3. Don't just give me the final answer. Help me do it myself, and check my work when I share it.
I'm a parent helping my child (about 8 years old) with a lesson called "Mga pandiwang nakatuon sa layon: -in, i- at -an" from the course "Tagalog Fluency: pagbasa, pagsulat at idyoma".

Here's what the lesson says:
Sa course 6.3.2, ang gumagawa ang bida ng pangungusap: "Kumain ako ng mangga." Ngayon, matututunan nating gawing bida ang bagay: "Kinain ko ang mangga." Parang kamera ito: maaari mo itong ituro sa nagluluto o sa pagkain.

The activity:
Sumulat ng sampung pangungusap tungkol sa linggo mo: apat na may pandiwang -in, tatlong may i- at tatlong may -an. Salungguhitan ang salitang may ang sa bawat isa at sabihin nang malakas.

Please explain this so an 8-year-old understands: short sentences, a fun everyday example, and no hard words.
Then give me 3 simple questions I can ask my child to check they understood, and a way to do the activity together, one tiny step at a time.
Open Claude
Sources
  • Komisyon sa Wikang Filipino (the national body for the language, standard spelling and grammar guidance): kwf.gov.ph/
  • Ang mga pattern ng pandiwa ay sinuri laban sa mga video lesson sa itaas at sa pamantayang reference grammar nina Schachter at Otanes, Tagalog Reference Grammar (University of California Press, 1972), mga kabanata tungkol sa focus ng pandiwa.
My notes
02

Tamang pagsulat: ng o nang, rin o din, at ang gitling

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

03

Pagbasa ng balita

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

04

Mahusay na pagsulat: mga pangungusap na may ay, mga pang-ugnay at pormal na liham

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

05

Mga sawikain (idyoma) na ginagamit ng lahat

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

06

Mga salawikain (proverb) at ang mga pagpapahalagang nasa likod nito

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

07

Mga kuwento at estilo: pormal, pang-araw-araw at kaswal na Tagalog

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

++

Final project

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

??

Quiz

  1. Paano mo sasabihin ang "I ate the mango" na ang mangga ang bida ng pangungusap?

  2. Sa "Binasa ko ang libro", aling salita ang nagpapakita ng gumagawa?

  3. Ano ang "not yet" na anyo ng basa (read) na may -in?

  4. Aling pamilya ng pandiwa ang ginagamit para sa taong tumatanggap, tulad ng sa "Tinawagan ko si Ana"?

  5. Ilang titik ang nasa modernong alpabetong Filipino?

  6. Alin ang tama: "Tumakbo siya ng mabilis" o "Tumakbo siya nang mabilis"?

  7. Isusulat mo ba ang "Ako rin" o "Ako din"?

  8. Bakit may gitling ang "mag-aral"?

  9. Ano ang ibig sabihin ng "ayon sa" sa balita?

  10. Ano ang ibig sabihin ng "butas ang bulsa"?

  11. Ano ang itinuturo ng salawikaing "Kapag may tiyaga, may nilaga"?

  12. Paano karaniwang nagtatapos ang pormal na liham sa Filipino?

EX

Final exam

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.

CE

Certificate

This lesson is part of full access: every course and every level for one payment.